Everest Times

‘दोर्जे शेर्पाका परिवारलाई सरकारले हेर्नुपर्छ’

मनास्लु राउण्ड जाने क्रममा पहिरोमा परी निधन भएका अन्तराष्ट्रिय माउण्टेन गाईड दोर्जे लामा शेर्पा सन् २०१६ को मे महिनामा सगरमाथा आरोहणमा जाने तयारीमा थिए । तर, परिवारिक कारणले शेर्पा भारतीय सेना टोली एनसीसी दलको नेतृत्व गर्दै विश्वको सर्वोच्च शिखर आरोहणमा गएनन् । उनले अाठ पटकसम्म सगरमाथा अारोहण गरिसकेका छन् ।

 

बिनाशकारी भूकम्प र हिमाली क्षेत्रमा सम्भावित हिम पहिरोको कारण दुई छोरा र एक छोरीका पिता शेर्पाले परिवारीक दबावमा जोखिम लिन चाहेनन् । पछिल्लो पटक परिवारिक हेरचाहमा ध्यान दिइरहेका शेर्पालाई अन्तत ः मनास्लुको अप्रत्यासित हिमपहिरोले लग्यो । हिमाली क्षेत्रमा १५ बर्षभन्दा बढी समय पथप्रदर्शकको रुपमा बिताएका सगरमाथा आरोही शेर्पाको अकस्मान निधनले देशले एक होनहार ब्यक्तित्व गुमाएको छ ।
नेपाल पथप्रदर्शक संघका अध्यक्ष समेत रहेका शेर्पाले निधन हुनु भन्दा केही महिना अघि देखि हिमाली क्षेत्रमा पथप्रदर्शक र पर्यटकलाई मौसमको निशुल्क जानकारी दिनुपर्छ भनेर सशक्त रुपमा आवाज पनि उठाउदै आएका थिए । हिमपहिरोमा निधन भएका पथप्रदर्शकका परिवारलाई उनले सहयोग पनि गरेका थिए । तर, आज दोर्जेको परिवारनै सहयोगको प्रतिक्षामा छ ।
नेपालको पथप्रदर्शन क्षेत्रमा एक दशकभन्दा लामो समय बिताएका ४५ बर्षिय शेर्पाका श्रीमती, दुइृ छोरा र एक छोरी छन् । सोलुखुम्बुमा जन्मीएर हाल गोकर्णमा बसोवास गर्दै आएका परिवारका मुख्य ब्यक्तित्व शेर्पाका निधनले उनको परिवारमा ठूलो संकट आइपरेको छ ।
सरकारले नेपालमा आरोही र पथप्रदर्शकको सामाजिक सुरक्षामा ध्यान दिन नसकेको कारण कतिपय आरोही पलायन हुने, पेशाा छाड्ने र अनायासमा ज्यान गुमाउने गरेको भन्दै अमेरिकाको न्युयोर्कमा बसोवास गर्ने पथप्रर्शकले चिन्ता प्रकट गरेका छन् ।
दोर्जे शेर्पासंगै सन् २००४ मा तालिम लिएका नेपाली मूलका अमेरिकी नागरिक गेल्बु शेर्पा भन्दछन्, “दोर्जेले पथप्रदर्शकको रुपमा राष्ट्रिय र अन्तराष्ट्रिस्तरमा नेपालको नाम चिनाए । नेपालको नेशनल माउण्टेन गाईडको स्थापनामा पनि महत्वपूर्ण भूमिका निभाएका छन् । यस्ता ब्यक्तित्वको परिवारलाई सरकारले हेर्नुपर्छ । ”
परिवारको मूल धनीको निधन भएपछि छोरा, छोरी र श्रीमतिको रेखदेख र पालनपोषणमा सरकारले ध्यान दिनुपर्ने शेर्पाको भनाई छ । ‘अध्ययनसंगै नयाँ नयाँ विषयमा रुची राख्ने अन्तराष्ट्रिय पथप्रदर्शक दोर्जे लामा शेर्पा निकै मिलनसार ब्यक्तित्व थिए’, हार्ट बिट न्युयोर्कका अध्यक्ष पेमा छेवाङ शेर्पा भन्दछन् – “हामीले संगै पथप्रदर्शकको तालिम लिएका हौ । तालिममा पनि निधै अब्बल उनी हामी माझ छ्र्र्रैनन् तर उनको परिवारलाई नेपाल सरकारले हेर्नुृपर्छ । ”
न्युयोर्कबाट प्रकाशित एभरेष्ट टाईम्स पत्रिकाका सम्पादक एवं सगरमाथा आरोहण गर्ने पहिलो पत्रकार आङछिरिङ शेर्पाले पनि दोर्जेको परिवारलाई सहयोग गर्न सरकारले तत्परता देखाउनुपर्ने बताए । पत्रकार शेर्पाले दोर्जेको निधनले राष्ट्रको एउटा होनहार पथप्रदर्शक गुमाएको जनाएका छन् ।
अन्तराष्ट्रिय माउण्टेन गाईड एवं नेपाल पर्वतारोहण संघका सदस्य लाक्पा शेर्पाले मनास्लु हिमालमा जाने क्रममा बाटोमा दोर्जेको निधन भएको बताएका छन् । शेर्पाका दोर्जेका बालबालिकाको शिक्षा र आगामी भविष्यप्रति आफूहरु चिन्तित भएको जनाए ।
दोर्जेको परिवारको हेरचाह सम्बन्धमा नेपाल पर्वतारोहण संघले पहल अगाडि बढाउने पनि शेर्पाले जानकारी दिएका छन् । सगरमाथा आरोही संघका सदस्य शिव सापकोटाले अहिले पनि सरकारले आरोहीको हक, हित र उत्थानको लागि काम गर्न नसकेको जनाएका छन् । जीविकोपार्जनको लागि जोखिम मोलेर हिमाली क्षेत्रमा काम गर्ने महदूर रआरोहीको समाजिक सुरक्षाा र हेरचाहमा सरकारले ध्यान दिनुपर्ने सापकोटाको भनाई छ ।
‘मैले पनि दोर्जे सरसंग तालिम लिएको हु,’ आरोही सापकोटा भन्दछन््, पथप्रदर्शक क्षेत्रमा अहिले राष्ट्रले एउटा होनहार ब्यक्तित्व गुमाएको छ । शेर्पाको निधन भएपनि उनको परिवारलाई कुनै समस्या आउन नदिन हामीहरुले पनि सम्बन्धित निकायमा पहल गर्छौ । ”

प्रतिकृया दिनुहोस्