हलिउड र विश्व फिल्म उद्योगमा नयाँ प्रविधिले फेरि एकपटक हलचल मच्चाएको छ । चिनियाँ प्रविधि कम्पनी बाइट डान्सले सार्वजनिक गरेको ‘सीडान्स २.०’ नामक एआई भिडियो उपकरणले छोटो टेक्स्ट प्रम्प्टकै आधारमा अत्यन्त यथार्थपरक दृश्यहरू निर्माण गर्न थालेपछि फिल्मकर्मीहरूमा चासो र चिन्ता दुवै बढेको छ ।
सामाजिक सञ्जालहरूमा केही सेकेन्डमै तयार पारिएका भिडियाहरू बाढीझैँ फैलिन थालेका छन्, जसमा हलिउड स्टारहरूबीच काल्पनिक झगडा, चर्चित टिभी पात्रहरूको नयाँ अवतार, वा लोकप्रिय फिल्मका कथाभित्र नयाँ दृश्यहरू समावेश छन् ।
मोसन पिक्चर एसोसिएसन (एमपीए) का अध्यक्ष तथा सीईओ चार्लेस रिभ्किनले यो प्रविधि “कपिराइट सुरक्षाका अर्थपूर्ण मापदण्डबिना सञ्चालन गरिएको” भन्दै कडा आपत्ति जनाएका छन् । उनका अनुसार यस्तो अभ्यासले सर्जकहरूको अधिकारमाथि प्रहार गर्ने मात्र होइन, लाखौँ रोजगारी टिकाइरहेको अमेरिकी फिल्म उद्योगको संरचनामै असर पुर्याउन सक्छ। उनले कम्पनीलाई “तत्काल उल्लंघन गतिविधि रोक्न” आग्रह गरेका छन् ।
उता बाइट डान्सले भने स्थानीय कानुनअनुसार काम गर्न आवश्यक नीति, निगरानी संयन्त्र र प्रक्रियाहरू सुदृढ गरिने बताएको छ । कम्पनीले आफ्नो एआई उपकरणलाई “अल्ट्रा–रियालिस्टिक इमर्सिभ अनुभव” प्रदान गर्ने प्रविधिका रूपमा प्रचार गरिरहेको छ । तर यही दाबीले हलिउडका सर्जकहरूलाई थप असहज बनाएको छ ।
सामाजिक सञ्जालमा ‘टक क्रुज र ब्राड पिट’ शैलीका भिडियाहरू, वा साथीहरुका पात्रहरूलाई ओटरका रूपमा पुनर्कल्पना गरिएको दृश्यहरू भाइरल भइरहेका छन् । त्यस्तै द लर्ड अफ रिङ्स्, सेइन्फिल्ड, द एभेन्जरस् र ब्रेकिङ ब्याड जस्ता चर्चित कृतिमा आधारित नयाँ दृश्यहरू प्रयोगकर्ताले सजिलै बनाइरहेका छन् । यसले मौलिकता, बौद्धिक सम्पत्ति र सिर्जनात्मक श्रमको भविष्यबारे गम्भीर प्रश्न उठाएको छ ।
रेट रीज्, जसले डेडपोलको लेखन तथा निर्माणमा काम गरेका छन्, एआई भिडियोहरूको व्यावसायिक स्तर देखेर आफू “त्रसित” भएको प्रतिक्रिया दिएका छन् । उनले यस्तो प्रविधिले हलिउडलाई “क्रान्तिकारी रूपमा रूपान्तरण वा ध्वस्त पार्ने” सम्भावना रहेको चेतावनी दिएका छन् । उनका अनुसार समस्या प्रविधिको गुणस्तरमा होइन, त्यसले मानव सर्जकको आवश्यकता नै घटाउने जोखिममा छ । “धेरै मानिसहरू, जसलाई म माया गर्छु, आफ्नो करियर गुमाउने जोखिममा छन्,” उनले सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन् ।
यद्यपि सबै फिल्मकर्मीहरू निराश मात्र छैनन् । हेदर अन्न कम्पेल, जसले सटर्डे नाइट लाइभ र रिक र मोर्टी जस्ता कार्यक्रमहरूमा लेखन गरेकी छन्, एआईद्वारा बनेका धेरै दृश्यहरू “फ्यान–फिक्शन” जस्ता रहेको टिप्पणी गर्छिन् । उनका अनुसार अनन्त बजेट र अत्याधुनिक उपकरण भए पनि नयाँ र मौलिक विचार सिर्जना गर्नु नै सबैभन्दा कठिन काम हो । “लगानी जति ठूलो भए पनि नयाँ कथा सोच्नु नै चुनौतीपूर्ण हुन्छ,” उनी भन्छिन् ।
अमेरिकी पत्रिका फर्ब्सले गरेको समीक्षामा सीडान्स २.०ले “मानव निर्देशकजस्तै सिर्जनात्मक नियन्त्रण” प्रदान गर्ने उल्लेख गरेको छ । यसले जटिल उत्पादन उपकरणबिना नै उच्चस्तरीय दृश्य निर्माण गर्न सकिने दाबी गरिएको छ । यही सजिलो पहुँचले केही प्रयोगकर्तालाई उत्साहित बनाएको छ भने अर्कोतर्फ पेशागत फिल्मकर्मीहरूलाई असुरक्षित महसुस गराएको छ ।
समग्रमा, एआई भिडियो प्रविधिले मनोरञ्जन उद्योगलाई नयाँ सम्भावनातर्फ डोर्याइरहेको छ, तर सँगै रोजगारी, बौद्धिक सम्पत्ति अधिकार र मौलिक सिर्जनाको भविष्यबारे गम्भीर बहस पनि सुरु गराएको छ । प्रविधिको तीव्र विकाससँगै कानुनी संरचना, नैतिक मानक र उद्योगको संरचना कता मोडिने हो भन्ने प्रश्न अहिले फिल्मकर्मीहरूको सबैभन्दा ठूलो चिन्ताको विषय बनेको छ ।
